Czym są stawy skroniowo-żuchwowe?
Stawy skroniowo żuchwowe (SSŻ), niewielkie stawy, a nie jednemu spędzają sen z powiek ! Te niepozorne małe struktury potrafią zrobić niezły bałagan! SSŻ są jedynym ruchomym połączeniem w obrębie czaszki i jednym z najczęściej używanych stawów ciała. Jedzenie, mówienie, ziewanie, śpiewanie to w 100% eksploatowane właśnie te stawy !
Dysfunkcje stawów skroniowo, żuchwowych mogą rzutować na bardzo wiele obszarów naszego ciała. W naszej praktyce nazywamy je zaburzeniami kompleksu szyjno, głowowo, stawowego (ssż) dodać można nawet zaburzenia gastryczne, ale nie będziemy rozprawiać tutaj, aż tak szeroko.
Z jakimi zaburzeniami mierzą się pacjenci?
Do najczęstszych zaburzeń ze strony ssż dochodzi na przebiegu urazów, chorób i dysfunkcji towarzyszących:
- mikrourazy powstające podczas jedzenia, żucia, ziewania, śmiechu, zaburzenia równowagi mięśniowej mogą prowadzić do degeneracji krążka stawowego,
- urazy powstające w wyniku silnego uderzenia,upadków,
- usuwanie zębów, które ma wpływ na odpowiedni zgryz, braki w uzębieniu, uzębienie niesymetryczne,
- urazy typu „whiplesh” smagnięcie biczem odcinka szyjnego kręgosłupa ( najczęściej podczas wypadków komunikacyjnych),
- wady zgryzu powstałe na skutek usunięcia zębów, zabiegi stomatologiczne, paradontoza,
- bruksizm − chroniczne gryzienie i zgrzytanie zębami spowodowane nadmiernym stresem, wadami zgryzu, zabiegami stomatologicznymi,
- wady postawy, np. nadmierne wysunięcie głowy ku przodowi wraz z nadmiernym wyprostem odcinka szyjnego kręgosłupa,
- choroby o przebiegu zapalnym, choroby reumatoidalne, autoimmunologiczne, np. zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK).
Patologie w obrębie (SSŻ) są bardzo powszechnym zjawiskiem.
Dotykają ona nawet 20-40% ogółu populacji. Szacuje się, że u 50% przypadków dolegliwości miną same, druga połowa wymagać będzie specjalistycznej terapii. Z pomocą przychodzi tutaj fizjoterapia stomatologiczna często we współpracy z lekarzem stomatologiem, ortodontą lub chirurgiem szczękowym.
Objawy
Spektrum objawów tego schorzenia to przede wszystkim:
- uczucie zmęczenia mięsni twarzy (zwłaszcza po przebudzeniu),
- ból stawów,
- ból głowy,
- trzaski w stawach,
- ograniczenie lub utrata otwierania ust.
Istnieje jednak szereg innych złożonych dolegliwości, które wyróżniamy poniżej:
Ze strony głowy:
- bóle migrenowe,
- klasterowe,
- bóle napięciowe np.w obrębie potylicy lub okolicy czołowej,
- bóle szczytu głowy (zatoka klinowa)
Ze strony odcinka szyjnego kregosłupa:
- zmniejszony zakres ruchu,
- ból kręgosłupa,
- bóle obręczy barkowej,
- promieniowania wzdłuż kręgosłupa,
- uczucie wbijania szpilek
Ze strony samych stawów:
- ból,
- trzeszczenia,
- przeskakiwania,
- ograniczony zakres ruchu,
- nadruchomość,
- dewiacje (uciekanie żuchwy w momencie otwierania w jedną ze stron),
- uczucie podrażnienia struktur nerwowych,
- uczucie obitych kości jarzmowej czy żuchwowej)
Ze strony zębów:
- bóle zdrowych zębów,
- bóle w miejscu dawnych ekstrakcji zębów,
- ścieranie,
- zgrzytanie,
- zaciskanie,
- recesja dziąseł
Okolice uszu:
- bóle w obrębie uszu,
- uczucie zatykania uszu,
- szumy uszne,
- piski,
- zawroty głowy
Oczy:
- bóle w obrębie gałki ocznej,
- bóle „rozsadzające” gałę oczną,
- ból naokoło gałki ocznej, bóle oczodołu,
- łzawienie przy braku alergii i innych dolegliwości pochodnych
W obrębie szyi i gardła:
- uczucie kluchy w gardle,
- problemy z przełykaniem,
- refluks,
- zgaga
W obrębie nosa:
- ból wewnątrz jamy nosa,
- bóle zatokowe,
- bóle w obrębie zatok szczękowych i czołowych przy opukiwaniu,
- chrapanie,
- problemy z oddychaniem przez nos
Fizjoterapia w leczeniu dysfunkcjo stawów skroniowo żuchwowych
Na dysfunkcje stawów skroniowo, żuchwowych ogromny wpływ ma stres. Stres doprowadza do nadmiernego napięcia tkanek miękkich aparatu stomatognatycznego (mięśnie żucia, mimiczne) co prowadzić może do permanentnego zaciskania zębów i dysharmonii struktur mięśniowych. W pracy obydwu stawów skroniowo-żuchwowych przyczynia się do większości problemów bólowych u naszych pacjentów jak również może doprowadzić do dyslokacji krążków stawowych.Holistyczne spojrzenie na pacjenta ma tutaj niezwykle ważny wpływ. Postrzeganie pacjenta całościowo ma wpływ na przyspieszenie procesu diagnostycznego i skuteczne leczenie narządu żucia.
W trakcie procesu leczenia fizjoterapeutycznego wykorzystujemy różne metody terapii:
- terapia manualna
- techniki mięśniowo powięziowe
- techniki osteopatyczne
- ćwiczenia relaksacyjne zmniejszające stres,
- autoterapia, nauka ćwiczeń,
- igłoterapię,
- kinesjology taping jako uzupełnienie terapii
Rola fizjoterapii w leczeniu dysfunkcji narządu żucia jest bardzo istotna i jej znaczenie stale rośnie. Statystyki pokazują, że w prawie 50% wszystkich przypadków jest możliwe wyprowadzenie pacjenta z dolegliwości samą fizjoterapią, pozostała połowa wymaga wsparcia lekarza stomatologa lub zaopatrzenia protetycznego (np. wsparcie fizjoterapii o szyno terapię).
